Tien jaar lang was journaliste Jana het prototype van de workaholic: opstaan met de eerste werktelefoon om 7u 's ochtends en vaak pas om 23u 's avonds het laatste gesprek beëindigen. Elke dag in de file naar Brussel, van meeting naar deadline. Sinds een jaar is Jana zelfstandig copywriter, social media consultant en docente. Haar werkdagen tellen nu doorgaans zes in plaats van twaalf uur en die telefoon zet ze vaker uit dan aan: 'Dat gevoel van vrijheid wil ik nooit meer kwijt."
Doe je workaholic vrienden
een plezier. Deel dit artikel.
Jana ontvangt ons op haar werkplek: thuis. Wanneer ze ons vraagt wat we willen drinken, stelt ze trots een fles vlierbloesemsap voor: "Zelfgemaakt! Ik die al die jaren geen fornuis heb aangeraakt. Ik bak nu zelfs taarten!"
Had je je enkele jaren geleden kunnen voorstellen dat je op een weekdag in je tuin zou zitten, met zelfgemaakt sap en taart?
"Och neen, voor al wat huiselijk of zelfs maar ontspannend was, had ik geen tijd. ik heb jaren gewerkt, en niets anders. Werken, bijleren, nieuwe projecten, blijven gaan. Van op een afstand bekeken had ik niets te klagen. Al dat hard werken heeft me een mooie carrière opgeleverd. Ik heb mijn liefde voor het digitale kunnen combineren met mijn passie voor het schrijven. Eerst als journaliste en later als Chef online regionieuws bij Het Nieuwsblad en Chef Regio bij Het Laatste Nieuws. Heel gevarieerde jobs, met fijne collega's en een gedreven werksfeer waar de lat telkens torenhoog werd gelegd. Maar die jobs impliceerden ook dat ik nauwelijks tijd voor vrienden en familie had, geen hobby's had waar ik mijn ei in kwijt kon of gewoon eens een moment had waarin ik niets nuttig moest doen."
Wat zorgde voor de ommezwaai van workaholic naar de Jana van nu?
"De klik is er op een avond gekomen. Overgestresseerd kwam ik 's avonds thuis na alweer een hectische werkdag die eindigde met een veel te lange file. Het was de druppel nadat me al een paar keer het gevoel was bekropen: is dit het nog allemaal waard? Al die stress en opofferingen voor dé job?"
"Plots was het op."
"Ik heb loopbaanonderbreking genomen en ben met mijn man naar Azië vertrokken om eens goed na te denken over de toekomst. Toen ik terugkeerde, was het besluit genomen: ik ging vanaf nu minder werken en enkel datgene doen wat ik graag wilde doen, als zelfstandige."
Was het moeilijk om zekerheid en structuur in te ruilen voor een onzeker freelance bestaan?
"Eigenlijk niet. Mijn man had enkele jaren geleden al de stap gezet van journalist in loondienst naar schrijver. Ik zag bij hem al de voordelen : thuiswerken, zelf zijn werkdag indelen, tijd om overdag eens een wandeling te maken of een terrasje te doen. Hij bakende zijn werkuren goed af en focuste zich zo dat hij bergen werk op korte tijd verzetten kon. Even heb ik die sluimerende drang om diezelfde stap te zetten nog onderdrukt. Je zit in die werkbubbel met collega's die ook allemaal even hard werken voor datzelfde doel. Die teamspirit is fantastisch, net als je smijten voor een krant die dan ook nog eens goed verkoopt. Vaak besef je niet dat een andere manier van werken ook mogelijk is. Gelukkig had ik mijn man die me voor mijn eigen ogen elke dag opnieuw het alternatief toonde. Vrijheid over je agenda: heerlijk."
Maar dan heb je ook opdrachtgevers nodig die voor inkomsten zorgen.
"Dat is, hoe vreemd het ook mag klinken, eigenlijk vanzelf gegaan. Eens dat ik de beslissing had genomen, kwam het werk automatisch op mijn pad. Via via kreeg ik een aanbod als freelance copywriter bij consultancybureau Gumption, bij digital agency Hifluence kon ik als social media consultant aan de slag en via Linkedin kreeg ik regelmatig opdrachten om les te geven."
"Een persoonlijke website heb ik nooit gebouwd, naamkaartjes heb ik nooit moeten uitdelen."
"Op één of andere manier wisten mensen me te vinden. Daar heb ik best wel geluk in gehad, dat besef ik. Maar natuurlijk heeft het ook te maken met het netwerk dat je vaak onbewust hebt uitgebouwd al die jaren. Heel wat mensen kenden mijn werk en wisten dat ik behoorlijk wat expertise in het digitale en in journalistiek had opgebouwd."
Had je de stap naar het zelfstandige zijn niet liever vroeger gezet?
"Neen. Op mijn vijfentwintig had ik als zelfstandige niet de opdrachten gekregen die ik nu heb. Die tien jaar hebben me de kans gegeven om alles over mijn vak bij te leren, om een expert te worden in storytelling en in schrijven voor het web. Ik ben begonnen als freelance journalist die moest bijklussen in een kledingwinkel om rond te komen, om na enkele jaren het project bij Het Nieuwsblad uit de grond te mogen stampen waarbij we nieuwssites per gemeente hebben opgericht. Ik startte met een team van 25 journalisten dat al snel uitgroeide tot 50, vervolgens 100 om tenslotte bijna alle journalisten tot het webschrijven aan te zetten. In mijn laatste job als Chef Regio bij het Laatste Nieuws heb ik alles geleerd over storytelling in print. Door die jarenlange ervaring krijg ik nu opdrachten als copywriter, social media consultant en docente. Die expertise vraagt nu eenmaal tijd om te kunnen opbouwen."
Elke dag werk je thuis: is het soms moeilijk om discipline te behouden en niet in je tuin te gaan zitten?
"Gelukkig kan ik nu bij goed weer een uurtje in mijn tuin gaan zitten zonder me er zelfs schuldig over te moeten te voelen. Een wekker heb ik niet meer, ik sta op wanneer ik wakker word. En dan begin ik er vrij snel aan. Discipline vraagt het niet echt omdat ik mijn werk ontzettend graag doe. De ene keer is dat copywriten, de andere keer een social media strategie voor een bedrijf uitdenken of een les voorbereiden. Twee à drie uurtjes heel geconcentreerd werken, dan heeft de concentratiepiek toch zijn hoogtepunt bereikt. Het werk dat ik dan verzet is groot omdat ik niet gestoord word door collega's, door eindeloze vergaderingen of door verplaatsingen. Dan pauzeer ik. Afhankelijk van de hoeveelheid werk heb ik de vrijheid om overdag eens af te spreken met een vriendin, mezelf Italiaanse les te geven via mijn Duolingo-app of om perentaart naar mijn oma's recept te maken (lacht). Doodgewone dingen waar ik jarenlang geen seconde tijd voor had. Mijn nieuwe werkritme geeft me ook de ruimte om constant bij te lezen over social media en zo die expertise te blijven verruimen. In de namiddag zet ik me nog eens enkele uurtjes achter mijn computer. Gemiddeld duurt mijn werkdag zo'n zes uur, de helft dus ten opzichte van vroeger."
Mis je soms collega's, een werkplek om naar toe te gaan?
"In het begin was dat mijn grootste schrik: ga ik wel zoveel alleen kunnen zijn? Maar heel eerlijk: ik heb nog geen seconde collega's gemist. Natuurlijk mis ik bepaalde mensen wel, maar nu ik meer vrije tijd heb, kan ik met hen na de uren afspreken, veel leuker dan op kantoor. En ik heb natuurlijk mijn man in de buurt, dat is mooi meegenomen als thuiswerker."
Wat zijn jouw ambities als zelfstandige?
"Daar denk ik niet zo veel over na. Ik zie wel wat er komt. Mensen kunnen zoveel tijd verliezen aan nadenken en aan piekeren over de toekomst."
"Ik wil geen zaken en dromen kapot denken."
"Ik wil vooral blijven doen wat ik graag doe: schrijven, sociale media en lesgeven. En... onze film gereleased zien. Mijn man en ik zijn een jaar geleden beginnen schrijven aan een scenario en kennen een regisseur die helemaal op dezelfde golflengte zit. We zitten nu in de eindfase en zijn waarschijnlijk een laatste keer het verhaal aan het aanpassen. Meer kan ik er nog niet over kwijt (lacht). Het is allemaal erg spannend en voelt als een droom die uitkomt. Hopelijk blijft het niet bij eentje."